به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «مرآت»؛ در روزهای میانه‌ ماه رجب، مساجد سراسر کشور شاهد صحنه‌هایی متفاوت از همیشه‌اند؛ سکوتی آرام، نگاه‌هایی در خلسه‌ی دعا، و تن‌هایی که از هیاهوی روزمره فاصله گرفته‌اند.

 آیینی دیرینه به نام اعتکاف، بار دیگر جان تازه‌ای در دل جوانان و روزه‌داران برانگیخته است؛ آیینی که با گذر زمان، نه‌تنها کمرنگ نشده بلکه رنگی تازه و پرمعنا گرفته است.

اعتکاف، واژه‌ای قرآنی است که به معنای “اقامت و ماندن در مسجد برای عبادت و خلوت با پروردگار” آمده است. سنتی که ریشه در سیره پیامبر اسلام (ص) دارد و در روزهای سیزدهم تا پانزدهم ماه رجب، فرصتی فراهم می‌کند تا مؤمنان دل از دنیای بیرون برکنند و در پی بازسازی درونی خویش باشند.

یکی از شرکت‌کنندگان جوان در مسجد جامع سمنان می‌گوید: «برای من اعتکاف فرصتی است برای خاموش کردن صدای گوشی، شبکه‌های اجتماعی و دوندگی‌های بی‌پایان. این سه روز سکوت، مثل یک سفر درونی است که هر بار مرا تازه‌تر می‌کند.»

چنین تجربه‌هایی نشان می‌دهد که اعتکاف در دنیای پرشتاب امروز، نقش نوعی بازسازی ذهنی و روانی را ایفا می‌کند؛ چنان‌که روان‌شناسان نیز خلوت معنوی را ابزاری برای کاهش اضطراب و افزایش تمرکز می‌دانند.

حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی اشرف، استاد حوزه علمیه، در گفت‌وگو با خبرنگار ما اظهار داشت: «اعتکاف نوعی تمرین دل بریدن است؛ انسانی که بتواند سه روز خود را از جریان روزمرگی جدا کند، می‌آموزد که مالک زندگی خویش باشد، نه اسیر آن. در واقع این آیین نوعی بازگشت تربیتی است که ریشه در قرآن دارد.»

در سال‌های اخیر حضور جوانان و دانشجویان در آیین اعتکاف افزایش چشمگیری یافته است. نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها بر اساس آمار رسمی خود اعلام کرده که در سال گذشته بیش از ۱۵۰ هزار دانشجو در برنامه‌های اعتکاف دانشگاهی شرکت کرده‌اند. این استقبال، از دید پژوهشگران اجتماعی، نشانه‌ای از نیاز درونی نسل جدید برای یافتن معنا در میان پیچیدگی‌های زندگی مدرن است.

حجت‌الاسلام والمسلمین محمدباقر عبدوس، امام جمعه موقت سمنان در خصوص اهمیت اعتکاف می‌گوید: «برخلاف تصور برخی، نسل جوان از دین گریزان نیست بلکه به دنبال تجربه‌ای عمیق‌تر و شخصی‌تر از ایمان است. اعتکاف دقیقاً همین را به او می‌دهد: فرصتی برای گفت‌وگوی مستقیم با خدا در فضای آزاد از ظواهر.»

در کنار بُعد فردی، اعتکاف تأثیری عمیق بر روابط اجتماعی نیز دارد. در بسیاری از شهرها، مردم داوطلبانه هزینه‌های پذیرایی و پشتیبانی معتکفان را بر عهده می‌گیرند. 

همین همیاری، شبکه‌ای از مهربانی و مشارکت اجتماعی ایجاد می‌کند که فراتر از دیواره‌های مسجد گسترش می‌یابد. به گفته یکی از خادمان مسجد امام خمینی (ره) سمنان: «ما اینجا فقط سفره‌ی غذا پهن نمی‌کنیم، سفره‌ی دل را هم باز می‌کنیم.»

اگرچه اعتکاف سنتی چندین قرنه است، اما پیام آن کاملاً امروزی است: توقف برای اندیشیدن، تأمل در خویشتن، و بازنگری در مسیر زندگی.

در روزگاری که زمان با سرعتی سرسام‌آور می‌گذرد و انسان مدرن از درون تهی شدن را تجربه می‌کند، شاید بازگشت سه‌روزه به خلوت مسجد، همان داروی شفابخشی باشد که روح انسان معاصر به آن نیاز دارد.

انتهای خبر/