در همین راستا، پایگاه خبری تحلیلی «مرآت» با برگزاری میزگردی با حضور رئیس شورای اسلامی شهر درجزین، شهردار درجزین و رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان مهدیشهر، موضوع آلایندگی‌های احتمالی کارخانه کاشی سمنان و گلایه‌های شهروندان را بررسی کرد.

در این نشست، حاضران درباره سابقه فعالیت کارخانه، تغییر میزان و شیوه تولید، وضعیت فیلترها و تجهیزات کنترل آلودگی، نتایج پایش‌های زیست‌محیطی، منشأ گردوغبار و بوی نامطبوع و همچنین حدود اختیارات دستگاه‌های مسئول به بیان دیدگاه‌ها و توضیحات خود پرداختند

پیگیری مکرر گلایه‌های مردمی و تهیه استشهاد محلی

رئیس شورای شهر درجزین در ابتدای این میزگرد با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده و مطالبات مردم درباره آلایندگی کارخانه کاشی سمنان اظهار کرد: در چندین نوبت پیام‌های مردمی درباره آلودگی و انتشار گردوغبار سفیدرنگ در اطراف کارخانه دریافت شده است.

حسن کاشفی افزود: در همین راستا، گفت‌وگوهای میدانی با ساکنان مناطق نزدیک به کارخانه انجام دادیم و مردم به‌صورت مکرر از وضعیت موجود گلایه داشتند. این موضوع از جمله مطالباتی بوده که بارها از سوی اهالی مطرح شده است.

رئیس شورای شهر درجزین ادامه داد: برخی شهروندان عنوان می‌کردند که اگر شب لباس سفیدی را در فضای باز پهن کنند، صبح آن لباس با گردوغبار سفیدرنگ پوشیده می‌شود. این موضوع تنها یک‌بار مطرح نشده و گزارش‌های مشابهی دریافت کرده‌ایم.

وی تصریح کرد: حتی برای پیگیری موضوع، استشهاد محلی تهیه و از افراد مختلف امضا جمع‌آوری شده است تا مشکل از طریق دستگاه‌های مسئول دنبال شود و مطالبات مردم در این زمینه به شکل رسمی مورد رسیدگی قرار گیرد.

تداوم اعتراض‌ها پس از اعلام تعویض فیلترها

رئیس شورای شهر درجزین با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده پس از اعلام تعویض فیلترهای کارخانه گفت: پس از اینکه اعلام شد فیلترهای کارخانه تعویض شده‌اند، مجدداً برای بررسی وضعیت به میان مردم رفتیم، اما گلایه‌ها همچنان پابرجا بود.

کاشفی افزود: حتی این موضوع را با مسئولان مربوط در میان گذاشتیم و با توجه به استمرار اعتراض‌ها تصمیم گرفتیم جلسه‌ای با حضور مسئولان شهری و محیط زیست برگزار کنیم تا مشخص شود واقعاً فیلترها تعویض شده و شرایط بهبود پیدا کرده است یا خیر.

بازدید شبانه و ابهام درباره منشأ بوی نامطبوع

رئیس شورای شهر درجزین با اشاره به تشکیل پرونده خبری برای بررسی این موضوع اظهار کرد: مجموعه خبری برای بررسی موضوع پرونده‌ای تشکیل داده است و این پرونده باید به نتیجه مشخصی برسد؛ باید روشن شود که آیا کارخانه آلایندگی دارد یا خیر.

وی ادامه داد: در همین زمینه با مسئولان محیط زیست و همچنین یکی از فعالان محیط زیست گفت‌وگو کردیم. این فعال محیط زیست طی دو شب متوالی از محدوده کارخانه بازدید کرده و مدعی شده بود که فیلترها باز شده‌اند و آلودگی همچنان وجود دارد.

کاشفی افزود: خود ما نیز در یکی از بازدیدهای شبانه، حدود ساعت ۱۰ شب، با بوی نامطبوعی مواجه شدیم که منشأ آن برایمان مشخص نبود. بنابراین لازم است منشأ این بو با بررسی‌های کارشناسی مشخص شود.

افزایش جمعیت درجزین و نگرانی از نزدیکی کارخانه به مناطق مسکونی

رئیس شورای شهر درجزین با اشاره به توسعه مناطق مسکونی در مجاورت کارخانه اظهار کرد: جمعیت درجزین بر اساس آمار سال ۱۳۹۵ حدود ۶ هزار نفر بوده، اما امروز جمعیت شهر به حدود ۱۰ هزار نفر رسیده است.

وی افزود: با گسترش شهرک‌های مسکونی، موضوع نزدیکی کارخانه به محل زندگی مردم اهمیت بیشتری پیدا کرده است و باید شرایط فعلی فعالیت این واحد صنعتی با توجه به توسعه شهر و افزایش جمعیت مورد توجه قرار گیرد.

رئیس شورای شهر درجزین با اشاره به موقعیت کارخانه و مناطق مسکونی اطراف آن گفت: در یک سمت بلوار، کارخانه کاشی قرار دارد و در سمت دیگر آن مناطق مسکونی شکل گرفته‌اند. حتی مسجد بین‌الحرمین نیز در نزدیکی این مجموعه قرار دارد و فاصله برخی ساختمان‌ها با کارخانه بسیار کم است.

کاشفی با اشاره به مراجعات اخیر شهروندان و مسئولان مراکز آموزشی اظهار کرد: مدیر مدرسه هاجر نیز درباره شرایط محیطی و بوی نامطبوع اطراف مدرسه گلایه‌هایی مطرح کرده است.

وی تأکید کرد: این موضوع نشان می‌دهد که نگرانی‌ها تنها مربوط به تعدادی از ساکنان نیست و باید از نظر کارشناسی مورد بررسی قرار گیرد تا وضعیت آلودگی احتمالی و آثار آن بر محدوده‌های مسکونی و آموزشی مشخص شود.

شرایط فعالیت کارخانه با زمان احداث شهرک‌های مسکونی قابل مقایسه نیست

شهردار درجزین در این میزگرد با اشاره به تاریخچه شکل‌گیری کارخانه کاشی سمنان و توسعه شهرک‌های مسکونی در اطراف آن اظهار کرد: زمانی که شهرک‌های درجزین احداث و زمین‌ها واگذار می‌شدند، کارخانه کاشی با وسعت و حجم تولید فعلی فعالیت نداشت و شرایط آن با وضعیت امروز تفاوت چشمگیری داشت.

قادری افزود: شرکت کاشی در آن زمان از نظر میزان تولید، وسعت مجموعه و امکانات قابل مقایسه با وضعیت کنونی نبود. به همین دلیل، برای بررسی آثار زیست‌محیطی فعالیت امروز کارخانه باید تغییرات ایجادشده در سال‌های اخیر و شرایط فعلی تولید را نیز در نظر گرفت.

وی با اشاره به گسترش فیزیکی مجموعه کارخانه تصریح کرد: اگر امروز به این واحد صنعتی نگاه کنیم، حتی وسعت انبارها و فضاهای ذخیره‌سازی آن چندین برابر گذشته شده است؛ بنابراین نمی‌توان شرایط زیست‌محیطی امروز را با زمان احداث شهرک‌های مسکونی یکسان دانست.

این مقام مسئول همچنین با اشاره به تغییر فناوری تولید کاشی ادامه داد: تکنولوژی تولید کاشی در سال‌های اخیر تغییر کرده و با افزایش حجم تولید، موضوع آلایندگی نیز باید متناسب با شرایط فعلی و میزان فعالیت کارخانه بررسی شود تا مشخص شود تجهیزات و روش‌های کنترلی پاسخگوی وضعیت امروز هستند یا خیر.

ضرورت بررسی وضعیت تصفیه فاضلاب و پساب کارخانه

شهردار درجزین یکی دیگر از موضوعات قابل بررسی را وضعیت تصفیه فاضلاب و پساب مجموعه دانست و گفت: کارخانه از پساب تصفیه‌خانه شهری استفاده می‌کند و در عین حال، سیستم تصفیه‌ای نیز در داخل مجموعه دارد.

وی تأکید کرد: عملکرد این سیستم، کیفیت خروجی و نحوه استفاده از پساب باید به‌صورت دقیق بررسی شود تا مشخص شود فرایند تصفیه به‌درستی انجام می‌گیرد و احتمال ایجاد آلودگی ثانویه وجود دارد یا خیر.

محدودیت شهرداری برای نظارت بر واحدهای مستقر در شمال درجزین

شهردار درجزین در ادامه با اشاره به مشکلات مدیریت شهری برای رسیدگی به وضعیت واحدهای صنعتی مستقر در شمال شهر اظهار کرد: یکی از مشکلات اساسی ما این است که محدوده خدماتی شهر درجزین در بخش شمالی به حریم شهرستان متصل می‌شود و شهر در این قسمت حریم مشخصی ندارد.

وی افزود: در نتیجه این وضعیت، شهرداری در بسیاری از موارد امکان ورود مستقیم و پیگیری قانونی مسائل زیست‌محیطی واحدهای مستقر در این محدوده را ندارد و برای رسیدگی به مشکلات، ناچار به پیگیری از طریق دستگاه‌های متولی و مرتبط است.

شهردار درجزین با اشاره به اقدامات انجام‌شده در محدوده خدماتی شهر گفت: ما در داخل محدوده خدماتی، با همکاری دستگاه‌های مرتبط، برای انتقال برخی دامداری‌ها و مرغداری‌ها اقدام کرده‌ایم؛ اما شرایط در بخش شمالی شهر متفاوت است.

قادری ادامه داد: در شمال درجزین با واحدهای صنعتی، مرغداری‌ها، دامداری‌ها و موضوع تصفیه فاضلاب مواجه هستیم که به دلیل محدودیت‌های قانونی و نداشتن حریم مشخص، امکان اقدام مستقیم برای شهرداری در قبال آن‌ها فراهم نیست.

شهردار درجزین در پایان تأکید کرد: موضوع آلودگی کارخانه کاشی و سایر واحدهای مستقر در شمال شهر باید با همکاری دستگاه‌های متولی و مسئول بررسی و پیگیری شود تا ضمن مشخص‌شدن وضعیت فعالیت این واحدها، سلامت و آرامش ساکنان مناطق مسکونی نیز حفظ شود.

آلایندگی کاشی سمنان باید با نتایج آزمایش‌ها سنجیده شود

رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان مهدیشهر در میزگرد پایگاه خبری میزگرد، در پاسخ به مطالب مطرح‌شده درباره سابقه فعالیت کارخانه کاشی سمنان و احداث مناطق مسکونی در اطراف آن، توضیحاتی درباره ضوابط قانونی، روند پایش و اقدامات نظارتی ارائه کرد.

حمید نصیری افزود: کارخانه کاشی پیش از احداث شهرک‌های مسکونی در این محدوده وجود داشته و هنگام واگذاری زمین‌ها، فعالیت کارخانه برای خریداران قابل مشاهده بوده است. زمین‌های مسکونی نیز در آن زمان با مجوز و هماهنگی دستگاه‌های مرتبط واگذار شده‌اند.

وی تصریح کرد: با این حال، موضوع مهم این است که کارخانه در سال‌های بعد توسعه پیدا کرده و حجم تولید و تجهیزات آن تغییر کرده است. بنابراین، در بررسی میزان آلایندگی باید شرایط فعلی کارخانه و نتایج اندازه‌گیری‌ها ملاک ارزیابی قرار گیرد.

خوداظهاری فصلی کارخانه‌ها؛ معیار سنجش آلایندگی

رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر با تشریح ضوابط نظارت بر واحدهای صنعتی اظهار کرد: طبق قوانین محیط زیست، واحدهای تولیدی، صنعتی و خدماتی موظف هستند هر فصل خوداظهاری زیست‌محیطی انجام دهند. این خوداظهاری شاخص‌هایی مانند آلودگی صوتی و خروجی دودکش‌ها را شامل می‌شود.

وی ادامه داد: آزمایشگاه‌های معتمد محیط زیست اندازه‌گیری‌های لازم را انجام می‌دهند و نتایج بررسی‌ها در سامانه مربوط ثبت می‌شود. اگر نتایج اندازه‌گیری از حدود استاندارد خارج باشد، موضوع در سامانه ثبت و اخطار قانونی صادر خواهد شد.

نصیری تأکید کرد: در صورت تکرار تخلف، واحد صنعتی در فهرست صنایع آلاینده قرار می‌گیرد و پرونده آن برای رسیدگی به مراجع قضایی معرفی می‌شود. بنابراین، ملاک برخورد قانونی با واحدهای صنعتی، نتایج پایش‌ها و میزان انحراف از استانداردهای تعیین‌شده است.

اخطار محیط زیست به کاشی سمنان به‌دلیل انتشار گردوغبار

رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر با اشاره به مشکلات چند ماه قبل در یکی از بخش‌های کارخانه گفت: در بخشی از واحد تولیدی که در مجاورت خیابان منتهی به مناطق مسکونی قرار دارد، مشکلاتی در زمینه نگهداری و جابه‌جایی کیسه‌های مواد وجود داشت.

وی افزود: در آن مقطع، هنگام جابه‌جایی کیسه‌ها مقداری گردوغبار در محیط منتشر می‌شد. پس از بررسی موضوع، اخطار لازم صادر شد و کیسه‌ها نیز برای رفع مشکل تعویض شدند.

نصیری ادامه داد: یکی از افرادی که در مجاورت همین بخش زندگی می‌کند، موضوع را به‌صورت مستمر گزارش می‌کرد و حتی فیلم و مشخصات را برای ما می‌فرستاد. این گزارش‌ها در پیگیری موضوع مؤثر بود و به شناسایی و بررسی مشکل کمک کرد.

وی تصریح کرد: در گفت‌وگویی که اخیراً با این شهروند داشتم، اعلام کرد شرایط نسبت به گذشته بهتر شده است. با این حال، بررسی وضعیت کارخانه و نظارت بر عملکرد تجهیزات کنترل آلودگی همچنان باید ادامه داشته باشد.

هیچ واحد صنعتی را نمی‌توان کاملاً بدون آلایندگی دانست

رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر با تأکید بر ضرورت توجه به معیارهای قانونی اظهار کرد: نمی‌توان گفت کارخانه تولیدی به‌طور مطلق هیچ آلایندگی ندارد؛ زیرا هر فعالیت صنعتی ممکن است مقداری آلایندگی داشته باشد، اما ملاک قانونی، حدود استاندارد تعیین‌شده است.

وی افزود: اگر میزان آلودگی از حدود مجاز فراتر برود، محیط زیست موظف به صدور اخطار و پیگیری قانونی است. بنابراین، درباره کارخانه کاشی نیز باید بر اساس نتایج پایش و اندازه‌گیری‌های معتبر اظهارنظر کرد، نه صرفاً بر مبنای برداشت‌های فردی.

نصیری همچنین با اشاره به بازدیدهای انجام‌شده گفت: حدود دو هفته قبل به همراه فرماندار جدید از خطوط کارخانه بازدید داشتیم. علاوه بر این، بازدیدهای سرزده محیط زیست و پایش‌های فصلی توسط آزمایشگاه معتمد انجام می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: در سه ماه اخیر نیز چندین مرتبه وضعیت کارخانه از نزدیک بررسی شده است و روند نظارت بر این واحد صنعتی ادامه دارد تا در صورت مشاهده تخلف یا آلودگی خارج از حدود مجاز، اقدامات قانونی لازم انجام شود.

امکان انتشار نتایج پایش‌های زیست‌محیطی کارخانه

در ادامه میزگرد، درباره امکان ارائه نتایج مستند پایش‌های زیست‌محیطی به افکار عمومی سؤال شد که رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر در پاسخ گفت: آزمایشگاه‌های معتمد محیط زیست اندازه‌گیری‌ها را انجام می‌دهند و نتایج به‌صورت مستقیم در سامانه ثبت می‌شود.

وی افزود: در این فرایند امکان تغییر دستی نتایج وجود ندارد و در صورت خروج شاخص‌ها از حدود مجاز، اخطار مربوط صادر می‌شود. این سازوکار امکان بررسی مستند وضعیت آلایندگی واحدهای صنعتی را فراهم می‌کند.

نصیری تأکید کرد: در صورت نیاز می‌توان نتایج پایش‌های دو فصل اخیر یا حتی سه تا چهار فصل گذشته را از سامانه دریافت و نسخه چاپی آن را در اختیار مجموعه خبری قرار داد تا اطلاعات مربوط به وضعیت کارخانه قابل بررسی و انتشار باشد.

ابهام در منشأ بوی نامطبوع؛ پای تصفیه‌خانه و پساب در میان است

یکی دیگر از محورهای مطرح‌شده در میزگرد، بوی نامطبوع و وضعیت پساب کارخانه کاشی سمنان بود؛ موضوعی که از سوی شهروندان مطرح شده و درباره منشأ آن پرسش‌هایی وجود دارد. رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر در این زمینه توضیحاتی ارائه کرد.

نصیری اظهار کرد: تصفیه‌خانه‌ای که در داخل کارخانه وجود دارد، مربوط به فاضلاب بهداشتی مجموعه است؛ یعنی فاضلاب سرویس‌های بهداشتی، سالن غذاخوری و بخش‌های مرتبط با فعالیت کارکنان را تصفیه می‌کند.

وی افزود: بر اساس ضوابط، واحدهایی که بیش از ۱۵۰ نفر پرسنل دارند باید برای این نوع فاضلاب سیستم تصفیه داشته باشند. پساب تصفیه‌شده نیز برای آبیاری فضای سبز مورد استفاده قرار می‌گیرد و عملکرد پیمانکار و سیستم تصفیه‌خانه باید تحت نظارت باشد.

رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر ادامه داد: در صورت خروج سیستم از مدار یا ایجاد مشکل در عملکرد آن، موضوع قابلیت پیگیری و صدور اخطار دارد. بنابراین، وضعیت عملکرد تصفیه‌خانه و کیفیت پساب خروجی نیز از موضوعاتی است که باید مورد توجه قرار گیرد.

احتمال انتشار بو از حوضچه‌های پساب شهری

نصیری درباره احتمال ارتباط بوی نامطبوع با تصفیه‌خانه شهری نیز گفت: بخشی از پساب تصفیه‌خانه به واحدهای صنعتی فروخته می‌شود و این پساب با قیمت بالاتری نسبت به آب شرب در اختیار صنایع قرار می‌گیرد.

وی توضیح داد: در دوره‌هایی که میزان مصرف پساب کاهش پیدا می‌کند، ممکن است حجم آب در حوضچه‌ها و استخرهای تصفیه باقی بماند و احتمال ایجاد بوی نامطبوع افزایش یابد. با این حال، برای اظهارنظر قطعی باید وضعیت محل بررسی شود.

رئیس اداره محیط زیست مهدیشهر تأکید کرد: منشأ دقیق بو باید بررسی شود و نمی‌توان بدون بررسی کارشناسی آن را به یک واحد مشخص نسبت داد. بنابراین، شناسایی منبع بو نیازمند بازدید میدانی و بررسی شرایط محیطی محدوده است

انتهای خبر/