به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «مرآت»، شهرها تنها مجموعه‌ای از خیابان‌ها و ساختمان‌ها نیستند؛ آنچه به یک شهر هویت می‌دهد، حافظه تاریخی و چهره‌هایی است که در شکل‌گیری فرهنگ و اندیشه آن نقش داشته‌اند. شهر سمنان نیز در این میان، پیشینه‌ای عرفانی و فرهنگی دارد که مهم‌ترین نماد آن در چهره شیخ علاءالدوله سمنانی تجلی یافته است؛ اندیشمندی که آثار او از جمله «چهل مجلس»، جایگاه مهمی در میراث عرفانی ایران دارد.

با این حال، به باور فعالان فرهنگی، این پیوند تاریخی در نسل جدید چندان پررنگ نیست و شناخت جوانان از مفاخر بومی شهر محدود و سطحی است.

 
فاصله نسل جدید با حافظه فرهنگی شهر

بررسی دیدگاه فعالان فرهنگی نشان می‌دهد که بسیاری از نوجوانان و جوانان سمنانی شناخت دقیقی از چهره‌های تاریخی شهر خود ندارند. به گفته آنان، تغییر سبک زندگی، کاهش مطالعه تاریخ محلی و کم‌رنگ شدن آموزش هویت شهری از مهم‌ترین عوامل این فاصله است.

یکی از فعالان فرهنگی در این‌باره می‌گوید:«وقتی مفاخر یک شهر در زندگی روزمره دیده نشوند، به مرور از حافظه نسل جدید هم حذف می‌شوند. این مسئله فقط یک موضوع فرهنگی ساده نیست، بلکه به احساس تعلق اجتماعی هم مربوط است.»

 
پارک مفاخر؛ ایده‌ای فرهنگی با شرط محتوایی

طرح «پارک مفاخر» در سمنان با هدف معرفی چهره‌های اثرگذار شهر مطرح شده است، اما کارشناسان تأکید دارند که موفقیت آن وابسته به محتواست، نه صرفاً ساخت فضا.

به اعتقاد آنان، اگر این پروژه فقط به نصب نام‌ها و تندیس‌ها محدود شود، تأثیر چندانی نخواهد داشت؛ اما در صورت استفاده از روایت‌های تاریخی، محتوای آموزشی و ابزارهای تعاملی، می‌تواند به یک فضای زنده فرهنگی تبدیل شود.

 
چالش اصلی؛ نبود روایت در فضای شهری

یکی از نقدهای مطرح‌شده از سوی کارشناسان فرهنگی، کم‌رنگ بودن روایت تاریخ و مفاخر در سطح شهر است. در بسیاری از موارد، نام خیابان‌ها و نمادهای شهری بدون توضیح یا معرفی باقی مانده‌اند و همین موضوع باعث شده ارتباط نسل جدید با این مفاهیم کاهش یابد.

 
جمع‌بندی

کارشناسان اجتماعی معتقدند شهرهایی که نتوانند حافظه تاریخی و مفاخر خود را به نسل جدید منتقل کنند، در بلندمدت با نوعی گسست هویتی مواجه خواهند شد.

اکنون نگاه‌ها به طرح «پارک مفاخر» در سمنان دوخته شده است؛ طرحی که می‌تواند در صورت اجرای محتوایی و آموزشی، به فرصتی برای بازخوانی هویت فرهنگی شهر تبدیل شود، یا در غیر این صورت، تنها در حد یک پروژه نمادین باقی بماند.

انتهای خبر/